PERUN: 14 nowych umów na technologie obronne. Polska stawia na innowacje w cieniu wojny na Ukrainie
Premier Tusk: budujemy bezpieczeństwo polskimi talentami
Podczas uroczystości w Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie premier Donald Tusk podkreślił, że Polska stawia na rodzime technologie i inżynierię. Jak zaznaczył, „budujemy polskie bezpieczeństwo i nasza Ojczyzna jest bezpieczna dzięki polskim talentom i technologiom”. Program PERUN, którego operatorem jest Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, to wspólna inicjatywa Ministerstwa Obrony Narodowej oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Celem jest rozwój przełomowych technologii obronnych, które mają dać Siłom Zbrojnym RP przewagę na współczesnym polu walki.
Premier odniósł się również do globalnej sytuacji geopolitycznej, mówiąc o „czasach globalnego zamętu” i wojnie na Ukrainie. Podkreślił, że każda podpisana umowa to krok w stronę odstraszania potencjalnych agresorów. „Każda ta umowa oddala ryzyko ataku na Polskę” – dodał Tusk, apelując o cierpliwą i konsekwentną pracę na rzecz obronności.
Eksperymentalne programy i konkretne pieniądze
Łączna wartość 29 umów zawartych od początku realizacji programu PERUN wynosi 753 mln zł. Z tego dofinansowanie z budżetu MON i MNiSW sięga 723 mln zł. Środki pozwalają na rozwój technologii w sześciu kluczowych obszarach: sztucznej inteligencji i autonomizacji, technologii kosmicznych, ochrony żołnierza, systemów bezzałogowych, cyberbezpieczeństwa oraz medycyny pola walki. Wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz podkreślał, że implementowane są doświadczenia z Ukrainy – zdolności rozwijane są jednocześnie na lądzie, w powietrzu, na wodzie, pod wodą, w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej.
„Implementujemy doświadczenia z Ukrainy i budujemy zdolności we wszystkich obszarach. Umowy dotyczą zdolności do operowania na lądzie, w powietrzu, na wodzie i pod wodą, a także w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej”
Władysław Kosiniak-Kamysz, Wicepremier, Minister Obrony Narodowej
Minister nauki Marcin Kulasek zwrócił uwagę, że „wojsko definiuje swoje potrzeby, a polskie ośrodki badawcze przynoszą rozwiązania”. To modelowa współpraca, na którą przeznaczono już 723 mln zł. Wiceminister obrony Cezary Tomczyk dodał, że kupno za granicą jest łatwe, ale „wymyślić i zbudować” – znacznie trudniejsze i zawsze opłacalne.
Lista kluczowych faktów programu PERUN
- Podpisano 14 nowych umów o wartości 364 mln zł w ramach programu PERUN.
- Łącznie od początku realizacji programu zawarto 29 umów na kwotę 753 mln zł, z czego dofinansowanie MON i MNiSW wynosi 723 mln zł.
- Rozwijane obszary: sztuczna inteligencja, autonomizacja, technologie kosmiczne, ochrona żołnierza, systemy bezzałogowe, cyberbezpieczeństwo i medycyna pola walki.
- Polska wydaje obecnie na obronność ok. 5-7% budżetu państwa, korzystając też ze środków europejskich (m.in. program SAFE).
Co to oznacza dla Wejherowa i regionu?
Program PERUN to nie tylko centralne inwestycje, ale także realna szansa dla lokalnych firm i ośrodków badawczych z województwa pomorskiego. W Trójmieście i okolicach, w tym również w Wejherowie, działają przedsiębiorstwa z sektora nowych technologii, automatyki, cyberbezpieczeństwa i medycyny. Uczelnie techniczne, takie jak Politechnika Gdańska, a także instytuty badawcze na Pomorzu mogą aplikować o środki w ramach kolejnych rund PERUN. Dla mieszkańców Wejherowa oznacza to potencjalne nowe miejsca pracy w branży obronnej, a także bezpośrednie wzmocnienie bezpieczeństwa regionu – nowoczesne systemy bezzałogowe i cyberochrona mogą być testowane i wdrażane na poligonie w pobliskich jednostkach wojskowych. Wicepremier Kosiniak-Kamysz zapowiedział, że zdolności będą rozwijane we wszystkich domenach, co obejmuje również ochronę infrastruktury krytycznej w miastach takich jak Wejherowo.
Dodatkowo, współpraca polskich naukowców z wojskiem przekłada się na praktyczne rozwiązania, które mogą trafić do lokalnych szpitali (medycyna pola walki) czy firm zajmujących się cyberbezpieczeństwem. W dobie rosnących zagrożeń hybrydowych każdy samorząd, w tym Wejherowo, zyskuje na transferze technologii z programów rządowych.
Silna armia to gwarancja pokoju
Premier Tusk podsumował, że celem rządu jest budowa „najsilniejszej armii w Europie”. Polska już dziś należy do ścisłej czołówki państw NATO pod względem wydatków obronnych. Wsparcie sojuszników, w tym zaangażowanie we wzmacnianie wschodniej granicy, potwierdza rosnącą pozycję kraju w strukturach euroatlantyckich. Wiceminister Tomczyk podkreślił, że każda inwestycja w technologie oddala ryzyko konfliktu. „Kupić ze Stanów Zjednoczonych czy Korei jest naprawdę bardzo łatwo. Wymyślić i zbudować jest bardzo trudno, ale zawsze warto” – mówił Tomczyk.
Program PERON – jak podkreślali wszyscy prelegenci – to inwestycja w ludzki potencjał: polskich naukowców, inżynierów i menedżerów. Wspólna praca ministerstw, NCBiR i przemysłu ma sprawić, że „każdy napastnik zastanowi się dziesięć razy, zanim zaatakuje Polskę”. Z perspektywy mieszkańców Wejherowa, którzy żyją zaledwie kilkadziesiąt kilometrów od Bałtyku i ważnych baz morskich, każdy program wzmacniający obronność oznacza większe bezpieczeństwo codziennego życia.